Uluslararası hukukun özellik arzeden prensipleri gereğince, bir ülke mahkemelerince verilen kararlar o ülke sınırları içerisinde geçerli olmaktadır. Kararların yabancı bir ülkede geçerli hale gelebilmesi, ilgili ülke mevzuatında öngörülen usullere uygun olarak tanınması veya tenfizine bağlıdır. Yabancı bir mahkemenin veya idari makamın verdiği boşanma kararı, Türkiye’de mahkemelerde tanıma davası açılmasına gerek kalmaksızın, kişilerin aile kütüklerine tescil edilebilecek. Ancak; tenfiz hükümleri (nafaka, velayet vb.) içeren kararlar için, yine Türk Mahkemeleri’ne başvurmak gerekecektir.
Yabancı Mahkemelerce Verilen Boşanma Kararları
Yabancı mahkeme ilamlarının tanınması ve tenfizi, hukukumuzda 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkındaki Kanunda düzenlenmiştir.
Yurtdışında almış olduğunuz boşanma kararının Türkiye’de tanınması ve tenfizi için, Türkiye’de bulunan bir avukata vekaletname verdiğiniz takdirde, dava için Türkiye’ye gitmenize gerek yoktur. Türkiye’deki tanıma davası için eski eşin duruşmaya gelmesi gerekli değildir. Çiftlerin Türkiye’de birer avukata vekalet vermesi işlemleri hızlandıracaktır.
Davalı eşin avukat tutmaması veya tanıma ve tenfiz davasını engellemek istemesi halinde, özellikle yurtdışında bulunan davalı eş nedeniyle tebligat sürecinin uzamasıyla ilgili sorunlarla karşılaşılmaktadır. Bu da davanın uzamasına sebebiyet vermektedir.
Dava sürecini kısaltmak amacıyla aşağıdaki işlemlerin yapılabileceği akla gelmektedir:
Yurtdışındaki boşanma davası sırasında, her iki tarafın da, boşanma kararının Türkiye´deki mahkemeler tarafından tanınma ve tenfiz işlemini şimdiden onayladıklarını karara dahil etmeleri durumunda, mahkeme belgelerine geçen bu beyanı Türk aile mahkemelerinin dikkat alması ihtimal dahilindedir.
Keza, eski eşin, noter huzurunda, Türkiye´de görülen davadan haberdar olduğunu ve davacının Alman boşanma kararının tanınmasına ve tenfizine dair vermiş olduğu dilekçeyi onayladığını bildirmesinin de, Türkiye’deki tanıma-tenfiz davasını hızlandırması ihtimal dahilindedir.
Takip Eden Süreç ve Gerekli Belgeler
-Yabancı Mahkeme tarafından verilen boşanma kararının aslı veya tasdikli sureti
-Boşanma kararının kesinleşmiş olduğuna dair şerh
-Boşanma kararının aslı üzerine alınacak APOSTİL şerhi (genelde mahkeme kararının arka sayfasına yapılır.)
-Boşanma kararının, kesinleşme şerhinin ve apostil şerhinin, yeminli tercüman tarafından Türkçe’ye tercüme edilmiş hali
-Türkçe’ye tercüme yapıldıktan sonra resmi kurumlar (Noter veya Konsolosluk) tarafından tasdik edilmiş hali
-Pasaport ve nüfus cüzdan fotokopisi
-Türkiye’de tanıma davası için avukata verilecek, noter tasdikli veya konsolosluktan resimli boşanma vekaletnamesi
Uygulama ile vatandaşlarımız açısından önemli mağduriyet ve maddi yük getiren dava süreci ortadan kaldırılmış; yurt dışındaki vatandaşlarımızın temel hukuki sorunlarından biri çözüme kavuşturulmuştur.